ADD is niet alleen een kinderstoornis

ADD is een ontwikkelingsstoornis. Kinderen met ADD ontwikkelen zich op bepaalde gebieden langzamer dan kinderen zonder ADD. Bij sommige kinderen vallen de symptomen snel op en wordt de diagnose in de kindertijd gesteld. Veel mensen denken dat ADD een aandoening is die kinderen hebben en die vanzelf weer overgaat. Dit is niet het geval.

ADD symptomen niet altijd herkend

Niet alle kinderen met ADD krijgen in hun kindertijd een ADD diagnose. Dat kan omdat de klachten minder opvallend zijn, maar ook vaak omdat die kinderen hun problemen compenseren. Bijvoorbeeld met hun intelligentie, of door veel energie te stoppen in het toch meekomen met de andere kinderen (soms perfectionisme).
Vaak lijden deze kinderen onder hun klachten, maar dat wordt niet altijd gezien door de omgeving. Als deze kinderen opgroeien schiet de compensatie soms tekort, waardoor ze oververmoeid zijn, gestresst of zelfs een burn-out krijgen. Ook komt het voor dat ze als volwassenen taken uit de weg gaan, omdat ze verwachten dat het ze toch niet zal lukken. Hierdoor komt het vaak voor dat mensen met ADD onder hun niveau presteren.

In dit figuur zie je hoe de symptomen van ADD bij volwassenen samenhangen en hoe de klachten elkaar kunnen versterken:

Executieve functies bij ADD

Een van de theorieën over de oorzaak van ADD, is de Executieve Functiestheorie van Russell A. Barkley, een Amerikaanse psycholoog en onderzoeker die zich veel met ADD (bij volwassenen) bezighoudt. Op basis van vele onderzoeken die hij heeft gedaan, stelt hij dat de problemen bij ADD veroorzaakt worden door problemen in de ontwikkeling van de executieve functies. Jouw brein gebruikt die functies om er zo goed mogelijk voor te zorgen dat je op je doel af gaat en succesvol bent.

Voorbeelden zijn zelfbewustzijn, zelfbeheersing, aandacht en werkgeheugen. Verschillende hersengebieden moeten hiervoor samenwerken en dat doen ze door te communiceren via boodschapperstoffen in je hersenen, ook neurotransmitters genoemd. Hier lijken hersenen van mensen met ADD af te wijken van hersenen van mensen zonder ADD.

Hoe beïnvloedt ADD je dagelijks leven?

De neurotransmitters dopamine en norepinefrine kunnen hun werk minder goed doen, doordat de hersencellen de stof niet goed doorgeven. Daardoor worden impulsen minder goed geremd (hyperactiviteit/impulsiviteit) en is er te weinig werkgeheugen beschikbaar om een stappenplan te maken, je te concentreren op een taak, jezelf te blijven motiveren terwijl je bezig bent met iets saais. Je zou kunnen zeggen dat het filter dat jouw werkgeheugen leeg moet houden niet goed werkt, waardoor je werkgeheugen steeds vervuild wordt met niet-relevante informatie.

Onderstaand vind je een animatie met uitleg over Executieve Functies. Deze animatie richt zich van oorsprong op mensen met autisme, echter zijn de problemen voor executief functioneren een gemene deler tussen AD(H)D en autismespectrumstoornissen.