Waarschijnlijk is de term AuDHD iets wat je onlangs een keer voorbij hebt zien komen. Wellicht een berichtje op één van je socials, een grappig filmpje op tiktok, of misschien wel in je eigen omgeving. AuDHD is een term die wordt gebruikt om de combinatie van ADHD en autisme aan te geven. Het is geen formele diagnose, maar wel een herkenbaar begrip voor neurodivergente mensen.
Je kunt het misschien het beste vergelijken alsof je een supergevoelig navigatiesysteem hebt (autisme) maar tegelijkertijd ook een raketmotor (ADHD) die soms precies op het verkeerde moment afgaat.
Je brein neemt ontzettend veel details waar en je houdt echt van duidelijkheid en structuur. Tegelijkertijd lijkt het wel alsof je honderd ideeën per minuut hebt, net alsof er allemaal tabbladen open staan in je hoofd en wil je soms ineens iets totaal anders doen dan wat je eigenlijk van plan was.
De dynamiek van tegenstellingen en balans
Wat AuDHD zo bijzonder maakt, is dat de eigenschappen van autisme en ADHD soms conflicteren, maar tegelijk elkaar ook kunnen compenseren. Dat geeft een heel eigen innerlijke logica:
- Vanuit het autisme is er de behoefte aan structuur, herhaling, voorspelbaarheid. Vanuit de AHDH is er die drang naar afwisseling, nieuwe prikkels, spontaniteit en impulsiviteit.
- Je kan hypergefixeerd raken. Intense interesses of projecten die diep gaan, maar je vindt het soms moeilijk om er steeds aan vast te blijven houden.
- Plannen maken is één ding, maar die vervolgens ook volhouden? Dat is waar de executive-dysfunctie van ADHD om de hoek komt kijken.
- Ook sensorisch kan het stormen. Je bent gevoelig voor prikkels zoals licht, geluid en aanraking, maar kunt tegelijk juist extra prikkels nodig hebben om je niet saai of leeg te voelen.
- Emotioneel kan het twee keer zoveel zijn. Intensiteit, snelle stemmingsschommelingen, het risico op overprikkeling en burn-out.
Deze tegenstrijdigheid zorgt ervoor dat mensen met AuDHD zich vaak in twee werelden tegelijk bevinden. Je voelt je niet volledig begrepen binnen alleen autisme of alleen ADHD.
Waarom wordt AuDHD steeds vaker besproken?
Een belangrijke reden is dat de diagnostische visie is veranderd. In het verleden konden autisme en ADHD formeel niet tegelijkertijd worden vastgesteld.
Pas in latere versies van het diagnostisch handboek (DSM) werd dit mogelijk. Sinds 2017 wordt in Nederland de huidige versie, de DSM-5, gebruikt.
Sindsdien kan een dubbele diagnose zoals autisme en ADHD.
Bovendien is er de laatste jaren veel meer aandacht binnen de neurodivergente gemeenschap zelf.
Mensen delen online hun ervaringen en hun manier om te navigeren in een wereld die zelden is ingericht voor ’twee tegelijk’.
Uitdagingen én sterktes
Natuurlijk brengt AuDHD uitdagingen met zich mee, maar er zijn ook unieke krachten. Hieronder een aantal thema’s die vaak opduiken.
De sterke kanten:
- Creativiteit en diep denken. De mix van autistische focus en ADHD-ideeën zorgt vaak voor uniek, out-of-the-box denken.
- Hyperfixatie. Dit kan leiden tot expertkennis of hoogwaardige creaties.
- Flexibiliteit. De paradox van routine en verandering geeft soms een verrassend adaptieve manier van omgaan met het leven.
- Introspectie. Veel mensen met AuDHD ontwikkelen een diep begrip van zichzelf, omdat ze al van jongs af aan internaliseren en observeren wat er in hun hoofd gebeurt.
Meer uitdagende kanten:
- Strategisch plannen maar ook spontaan zijn, dat wringt.
- Maskeren. Je leert jezelf aan te passen aan neurotypische verwachtingen, wat op termijn uitputtend is.
- Prikkelverwerking. Prikkels kunnen overweldigend zijn maar tegelijk is er behoefte aan stimulatie.
- Emotionele uitputting of burn-out. Het kost veel energie om intern te balanceren.
- Zelfdiagnose en misdiagnose. Sommige mensen met AuDHD lopen lang rond zonder echt te begrijpen hoe hun combinatie van kenmerken werkt.
Hoe kun je ermee omgaan?
Als iemand met AuDHD kun je baat hebben bij strategieën die rekening houden met beide kanten van je neurotype:
- Structuur + flexibiliteit combineren
Werk met routines, maar laat ruimte voor spontaniteit. Plan bijvoorbeeld vaste momenten in om vrij met je interesses bezig te zijn. - Zelfzorg en herstel
Overprikkeling is snel aanwezig. Zoek rustplekken in je dag, creëer veilige omgevingen zonder te veel sensorische prikkels, leer je eigen signalen herkennen van vermoeidheid. - Speech en therapie
Een therapeut die bekend is met neurodivergentie kan helpen om strategieën te ontwikkelen voor executive functie, emotie-regulatie en zelfbegrip. - Omgeving en ondersteuning
Zoek gelijkgestemden, dit kunnen lotgenoten zijn, online groepen of luister naar podcasts. Delen van ervaringen kan enorm opluchten en inzichten geven. - Diagnose overwegen
Als je denkt dat AuDHD op jou van toepassing is, kun je overwegen om dit officieël te laten onderzoeken door middel van een diagnostisch onderzoek.
Ten slotte
AuDHD laat zien dat neurodivergentie niet altijd netjes in één hokje past. De combinatie van autisme en ADHD is geen meer van hetzelfde, maar vormt juist een uniek profiel met eigen uitdagingen en mogelijkheden. Het vraagt om compassie, naar jezelf en naar de wereld om je heen, maar vooral ook om ruimte. Ruimte om te bewegen tussen routine en spontaniteit, tussen rust en creatie.
Het is niet altijd makkelijk, maar veel mensen met AuDHD vertellen ook dat er in die interne paradox iets moois schuilt: een manier van zijn die diep, complex én wonderlijk is. En misschien is dat dan ook precies waar de kracht ligt.
Herken jij jezelf hierin?
Heb jij een vermoeden van autisme, ADHD of misschien wel een combinatie van allebei?
Neem gerust contact op voor een vrijblijvend gesprek — we denken graag met je mee.
Liever meteen aanmelden voor diagnostiek?
De snelle checks
✓ Je hebt geen verwijzing van de huisarts nodig
✓ We hebben geen lange wachtlijst
✓ Geschikt voor 18+
✓ Geen vergoeding door verzekering
Mogelijk ook interessant voor jou
AuDHD symptomen bij volwassenen